blog

Voor wie leef jij je leven?

Deze vraag stelde ik laatst aan iemand tijdens een wandeling. En we waren allebei verrast door de impact en diepgang van die vraag. Want het lijkt een simpele vraag met een simpel antwoord, maar dat is het niet.

Ja, er is een sociaal wenselijk antwoord. Dat antwoord is afhankelijk van de groep waar je bij hoort. Voor de meeste vrouwen van één of twee generaties voor ons was dat antwoord ‘voor je man en kinderen’. Nu lijkt het sociaal-wenselijke antwoord, in ieder geval onder blanke, hoogopgeleide vrouwen en mannen (de groep waar ik bij hoor), ‘voor jezelf’. Jouw leven is van jou, toch? En o ja, je hebt ook nog kinderen, maar daar heb je zelf voor gekozen.

De werkelijkheid is, zoals altijd, complexer. Kijk maar:

Wat als je met de keuzes in je leven de verwachtingen van (één van) je ouders probeert waar te maken? Wat als je – misschien wel onbewust – de kansen wilt pakken die je vader of moeder niet gehad hebben? Leef je dan niet ook een beetje voor hen?

Wat als je een kind hebt dat – om welke reden dan ook – niet zomaar mee kan doen met de wereld zoals die is, en je wilt dat kind zoveel mogelijk kansen geven?

Wat als je in een positie verkeert waar je verantwoordelijkheid draagt voor een gemeenschap?

Wat als je partner ziek is en jou nodig heeft voor zijn verzorging?

Stel dat je je eigen leven (deels) opoffert?

Vorige week zag ik in het programma ‘Undercover boss’ een Indiase vader met twee zoons. De vader was met zijn zoons naar Australië geëmigreerd. In India was de man ingenieur, nu werkte hij 60 uur per week als pizzakoerier, zodat zijn zoons konden studeren. Deze man leeft zijn leven voor zijn zoons. De presentator zegt ‘That’s a big sacrifice’ en de man lacht alleen maar en zegt ‘I’d do everything for them.’

Er zijn twee manieren waarop dit verhaal verder kan gaan:

Als de vader deze opoffering erkend als een bewuste keuze uit eigen vrije wil (en dat lijkt het geval), zullen zijn zoons hem dankbaar zijn zonder bezwaard gemoed. Ze kunnen zijn gift aannemen en er iets goeds mee doen. Hun vader zal ze daarin steunen, zonder eisen te stellen aan wát de jongens met zijn gift doen.

Als de opoffering van de vader uit plichtsbesef voortkomt, uit een gevoel ‘geen keus’ te hebben, kan hij (misschien onbewust) iets terug verwachten. Dan zullen zijn zoons zich de rest van hun leven schuldig voelen, altijd bezig zijn hun vader ‘schadeloos’ te stellen door zijn verwachtingen te maken, of rebelleren tegen deze onredelijke eis en hun recht op een eigen leven opeisen.

Het is een belangrijke vraag.

Voor wie leef jij je leven? Volg je zonder nadenken het sociaal-wenselijke antwoord of wat je denkt dat er van je verwacht wordt? Dan is het misschien meer plichtsbesef dan een vrije keuze. Als je bewust en uit vrije wil jóuw antwoord geeft op die vraag, kun je keuzes maken waar je achter staat en waar jij de volledige verantwoordelijkheid voor draagt. Dat geeft helderheid en rust én je belast een ander niet met schuldgevoel, opgelegde dankbaarheid of het gevoel iets te moeten ‘terugbetalen’.

3 gedachten over “Voor wie leef jij je leven?”

  1. Noot van de auteur: en zodra het jouw bewuste antwoord en jouw keuzes uit vrije wil zijn, is het toch weer jouw leven. Ook al leef je dat leven deels in dienst van iets of iemand anders.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s